Wielu klientów zastanawia się, czy w toku prowadzonego śledztwa agencja detektywistyczna korzysta z pomocy osób trzecich oraz czy osoby te mogą liczyć na pełną anonimowość. Odpowiedź na oba te pytania jest twierdząca: tak, korzystamy z wiedzy informatorów i tak, ich tożsamość jest bezwzględnie chroniona prawem.
Kiedy detektyw korzysta z pomocy informatorów?
Realizując skomplikowane zlecenia, zdarza się, że niezbędne jest dotarcie do osób posiadających unikalną wiedzę w interesujących nas tematach. Współpraca z osobowymi źródłami informacji (OZI) znajduje zastosowanie przede wszystkim w:
- szeroko pojętych sprawach gospodarczych,
- zwalczaniu nieuczciwej konkurencji,
- ochronie znaków towarowych i walce z podróbkami,
- weryfikacji wyłudzeń odszkodowań ubezpieczeniowych.
Motywacja osób decydujących się na przekazanie informacji jest różna – od chęci zysku po chęć zemsty na innej osobie. Mając to na uwadze, każdą pozyskaną wiadomość poddajemy rygorystycznej weryfikacji w wielu niezależnych źródłach, zanim trafi ona do oficjalnego sprawozdania dla Zleceniodawcy. Pozwala to na dostarczenie pewnych dowodów przy jednoczesnym zachowaniu zasady szczególnej staranności.
Legalność działań i tajemnica zawodowa
Ustalanie i zbieranie wiedzy od osobowych źródeł informacji jest w pełni dopuszczalną formą działania, którą podejmuje prywatny detektyw w świetle obowiązujących przepisów. Jeśli proces ten jest prowadzony fachowo, oszczędza on wiele czasu i przynosi wymierne efekty śledcze.
Kluczowym aspektem jest bezpieczeństwo źródła. Dane osób przekazujących informacje są objęte ścisłą tajemnicą detektywistyczną. Informacje weryfikujemy w taki sposób, aby w żadnym momencie nie narazić na ujawnienie tożsamości naszego informatora.
Obowiązek zachowania tajemnicy wg Ustawy
Agencja detektywistyczna ma ustawowy obowiązek zachowania w tajemnicy źródeł informacji, co wynika bezpośrednio z Art. 23a Ustawy o usługach detektywistycznych:
- Przedsiębiorca będący osobą fizyczną musi zachować w tajemnicy źródło informacji oraz okoliczności sprawy powzięte w związku z umową.
- W przypadku firm, obowiązek ten spoczywa na wszystkich osobach działających na rzecz przedsiębiorcy, które powzięły taką wiedzę.
- Zwolnienie z tej tajemnicy może nastąpić wyłącznie na zasadach określonych w Kodeksie postępowania karnego.
Zwolnienie z tajemnicy a Kodeks Postępowania Karnego
Kwestie te reguluje Art. 180 KPK. Zgodnie z § 1, osoby obowiązane do zachowania tajemnicy zawodowej mogą odmówić zeznań, chyba że sąd lub prokurator zwolni je z tego obowiązku dla dobra wymiaru sprawiedliwości.
Art. 180 § 2 KPK: Osoby obowiązane do zachowania tajemnicy […] mogą być przesłuchiwane co do faktów objętych tą tajemnicą tylko wtedy, gdy jest to niezbędne dla dobra wymiaru sprawiedliwości, a okoliczność nie może być ustalona na podstawie innego dowodu.
W praktyce detektywistycznej standardem jest taka praca operacyjna, która pozwala na udowodnienie faktów za pomocą innych, obiektywnych dowodów (np. dokumentacji foto-wideo lub dokumentów), co w większości przypadków eliminuje konieczność powoływania się na osobowe źródło informacji przed organami ścigania.
